دیزل ژنراتورها نقش مهمی در صنعت و تأمین برق ساختمانها دارند. خرید دیزل ژنراتور به ما امکان میدهد در شرایط بیبرقی یا عدم دسترسی به شبکه برق، از آنها استفاده کنیم. یکی از مهمترین کاربردهای دیزل ژنراتور برای ساختمانها، تأمین برق در زمان قطع شبکه سراسری است.
در این مقاله، به مبحث ۱۳ مقررات ملی ساختمان در سالهای ۱۳۹۸، ۱۳۹۹، ۱۴۰۰ و ۱۴۰۲ میپردازیم و الزامات مربوط به دیزل ژنراتور را بررسی میکنیم.
هدف از تدوین مقررات ملی ساختمان
مقررات ملی ساختمان از مهندسان در زمان طراحی و اجرا میخواهد بر طبق اصول مهندسی مندرج در مباحث مختلف عمل کنند. رعایت این اصول و مقررات، حاکم بر نظارت بر ساخت اصولی ساختمانها است و سازندگان را ملزم به رعایت بهداشت و ایمنی در زمان ساخت پروژه میکند. به بیان دیگر، مقررات ملی ساختمان با هدف تأمین ایمنی، سلامت و بهداشت افراد جامعه تدوین شده است.
مقررات ملی ساختمان چیست؟
به مجموعه مقررات، بایدها و نبایدهایی که باعث تأمین امنیت بیشتر ساختمان میشود، مقررات ملی ساختمان میگویند. این سلسله مقررات در طراحی، اجرا، ترمیم، بازسازی، تخریب و تغییر کاربری یک بنا با هدف استحکام بخشیدن به آن ساختمان اعمال میشود.
طبق ماده ۳۳ قانون سازمان نظام مهندسی، تنظیم این مجموعه کتب بر عهده وزارت مسکن و شهرسازی گذاشته شده است. شورایی با نام «شورای تدوین مقررات ملی ساختمان» تشکیل شد تا اقدام به تدوین این مقررات در مجموعه کتب ۲۲ گانه کند. این تیم متشکل از اساتید و صاحبنظرانی خبره و حرفهای است.
کاربرد مقررات ملی ساختمان
رعایت این مقررات در زمان ساخت منجر به حفظ سلامت سازندگان و پس از ساخت نیز تضمینی بر افزایش عمر بنا و کیفیت آن خواهد شد. اگر این مقررات در تمام مراحل به طور کامل رعایت شود، ساکنان ساختمانها در هنگام بهرهبرداری از مزایایی همچون عایق حرارتی و صوتی بودن بهرهمند میشوند.
گرچه ممکن است در برخی موارد این مقررات ظاهراً دستوپاگیر و پر هزینه باشد، اما در کل با کاهش مصرف انرژی، کاهش هزینههای نگهداری و نوسازی همراه خواهند بود. از ملزومات اصلی رعایت این مقررات، به کارگیری مصالح و تولیدات استاندارد است.
معیارهای هماهنگ با استانداردهای روز جهان:
استاندارد ساخت ژنراتور
ژنراتور باید طبق مشخصات مندرج در استانداردهای زیر مورد آزمایش قرار گیرد:
موارد نیاز به نیروگاه اضطراری (دیزل ژنراتور)
بر اساس مقررات ملی ساختمان، مکانهای زیر باید دارای نیروگاه اضطراری باشند:
برآورد درخواست نیروی برق (دیماند)
برای فراهم کردن مقدمات تأمین نیروی برق هر طرح (انشعاب، پست، مولد)، لازم است قبل از اقدام به تهیه طرح تأسیسات الکتریکی و در مراحل اولیه مطالعات معماری و ساختمانی، حداکثر درخواست (دیماند) نیروی برق آن برآورد شود.
روش صحیح تخمین حداکثر درخواست بر اساس محاسبه توان کل نصب شده و اعمال ضرایب همزمانی مناسب استوار است، به شرط آنکه تجربیات گذشته که از طرحهای مشابه در محل به دست آمده باشد، این محاسبه را تأیید کند.
یادآوری: پیشبینی حداکثر درخواست، به شدت وابسته به عرف و عادات محلی است. عواملی نظیر رشد سریع کیفیت زندگی و افزایش طبیعی مصرف در طول عمر تأسیسات نیز باید مد نظر باشد.
انتخاب محل، ظرفیت و ابعاد نیروگاه
در انتخاب محل، ظرفیت و نوع واحدها و ابعاد نیروگاه، علاوه بر ملاحظات فنی (استقرار در نزدیکی مرکز بار، افت ولتاژ، شرایط راهاندازی، تأمین هوا برای خنککاری و …)، موارد زیر نیز باید مورد توجه قرار گیرد:
برآورد توان کل نصب شده
توان کل نصب شده بر اساس خواستههای تأسیسات باید به ترتیب زیر محاسبه و برآورد شود:
برآورد نیروی برق اضطراری
برای تأمین مصارف اضطراری و ایمنی، باید نیروی برق به کمک مولدهایی که معمولاً نیروی محرک آنها موتورهای دیزل است، در محل تولید شود.
موارد نیاز به برق اضطراری (بر اساس مقررات ملی ساختمان):
ساختمانهای مسکونی با بیش از چهار طبقه از کف زمین و مجهز به آسانسور
ساختمانهای عمومی که قطع برق ممکن است خطر یا خسارت جبرانناپذیر ایجاد کند
بیمارستانها و مراکز بهداشتی (با توجه به نوع فعالیت)
سردخانههای بزرگ
مراکز صنعتی که قطع برق طولانی مدت موجب خسارت جبرانناپذیر شود
هر نوع ساختمان یا مجموعهای که به تشخیص مقامات ذیصلاح باید دارای نیروگاه اضطراری باشد
نکته: برآورد نیروی اضطراری لازم باید با توجه به مصارف ضروری، جریانهای راهاندازی و دیگر ملاحظات فنی انجام شود. ممکن است از یک یا چند مولد استفاده شود. واحدها ممکن است با راهاندازی دستی، خودکار، با وقفه کوتاه یا بیوقفه باشند.
نیروی برق ایمنی
در مواردی که قطع نیروی برق ممکن است برای افراد خطر ایجاد کند، لازم است نیروی برق ایمنی در خود محل تأمین شود. نیروی ایمنی میتواند مکمل نیروی اضطراری یا مستقل از آن باشد.
موارد نیاز به تأمین نیروی برق ایمنی:
نکته: منابع ایمن ممکن است جزئی از خود وسیله یا دستگاه باشد و با آن یک واحد تشکیل دهد (مانند چراغهای ایمنی باطری سَرِخود).
برق اضطراری در آسانسورها و پلهبرقی
در صورتی که وجود برق اضطراری برای یک ساختمان ضروری باشد، باید حداقل یک آسانسور از هر گروه آسانسور در ساختمان از برق اضطراری تغذیه گردد. این خط تغذیه باید بتواند هر یک از آسانسورهای دیگر را به انتخاب تغذیه نماید. این سیستم باید به صورت خودکار فعال شود.
نکته: استفاده از تابلو برق اتوماتیک ATS (Auto Transfer Switch) همراه با دیزل ژنراتور، عمل تأمین برق اضطراری ساختمان را به صورت خودکار، ایمن و سریع انجام میدهد. هنگامی که برق شبکه قطع میشود، تابلو اتوماتیک به طور خودکار ژنراتور را روشن کرده و برق ساختمان را تأمین میکند. پس از بازگشت برق شبکه، نیز به طور خودکار ژنراتور را خاموش میکند.
شبکههای اجتماعی
ما را در شبکههای اجتماعی دنبال کنید
جمعبندی و نتیجهگیری
مقررات ملی ساختمان (به ویژه مبحث ۱۳) الزامات مشخصی برای نصب دیزل ژنراتور در ساختمانهای مسکونی بالای چهار طبقه، بیمارستانها، مراکز صنعتی و عمومی تعیین کرده است.
رعایت این مقررات برای ایمنی، سلامت و جلوگیری از خسارتهای جبرانناپذیر ناشی از قطع برق ضروری است.
موارد کلیدی در طراحی و نصب نیروگاه اضطراری شامل: برآورد دیماند، انتخاب محل مناسب (دور از مناطق مسکونی، با تهویه کافی)، فونداسیون مستقل و لرزهگیر، دودکش استاندارد، مخزن سوخت مناسب و استفاده از تابلو ATS است.
ساختمانهای مشمول باید حداقل یک آسانسور متصل به برق اضطراری داشته باشند.
برای دریافت مشاوره تخصصی در مورد خرید و نصب دیزل ژنراتور مطابق با مقررات ملی ساختمان، با کارشناسان آبادیزل تماس بگیرید.
